working-together-pictures-Working-Together-Small

MỘT SỐ ĐỊNH NGHĨA VỀ CHẤT THẢI NGUY HẠI CỦA CÁC NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI

Vào thập niên 70 của thế kỷ XX, thuật ngữ chất thải nguy hại (CTNH) lần đầu tiên xuất hiện trong Bộ luật Bảo vệ Môi trường của các nước Âu – Mỹ, sau đó phổ biến ở nhiều quốc gia khác trên thế giới. Tùy thuộc vào sự phát triển khoa học kỹ thuật và xã hội, cũng như quan điểm của mỗi nước mà hiện nay trên thế giới có nhiều cách định nghĩa khác nhau về chất thải nguy hại trong luật và các văn bản dưới luật về môi trường. Sau đây, Môi Trường Á Châu xin cung cấp một số định nghĩa về CTNH ở một số nước trên thế giới:

Philiphin: CTNH là những chất có độc tính, ăn mòn, gây kích thích, hoạt tính, có thể cháy, nổ mà gây nguy hiểm cho con người và động vật.

Canada: CTNH là những chất mà do bản chất và tính chất của chúng có khả năng gây nguy hại đến sức khỏe con người hoặc môi trường. Và những chất này yêu cầu các kỹ thuật xử lý đặc biệt để loại bỏ hoặc giảm đặc tính nguy hại của nó.

Chương trình môi trường của Liên Hợp Quốc (12/1985): Ngoài chất thải phóng xạ và chất thải y tế, CTNH là chất thải (dạng rắn, lỏng, bán rắn-semisolid, và các bình chứa khí) mà do hoạt tính hóa học, độc tính, nổ, ăn mòn hoặc các đặc tính khác, gây nguy hại hay có khả năng gây nguy hại đến sức khỏe con người hoặc môi trường bởi chính bản thân chúng hay khi được cho tiếp xúc với chất thải khác.

Mỹ: Được đề cập trong luật RCRA – 1976, chất thải (dạng rắn, dạng lỏng, bán rắn-semisolid, và các bình khí) có thể được coi là CTNH khi:

  • Nằm trong danh mục chất thải CTNH do EPA đưa ra (gồm 4 danh sách)
  • Có một trong 4 đặc tính (khi phân tích) do EPA đưa ra gồm cháy-nổ, ăn mòn,phản ứng và độc tính.
  • Được chủ thải (hay nhà sản xuất) công bố là CTNH.

Bên cạnh đó, CTNH còn gồm các chất gây độc tính đối với con người ở liều lượng nhỏ. Đối với các chất chưa có các chứng minh của nghiên cứu dịch tễ trên conngười, các thí nghiệm trên động vật cũng có thể được dùng để ước đoán tác dụng độc tính của chúng lên con người.

Tại Việt Nam: Đứng trước các nguy cơ bùng nổ CTNH và việc phát triển công nghiệp ồ ạt, ngày 16 tháng 7 năm 1999, Thủ Tướng Chính Phủ ký quyết định ban hành Quy Chế Quản Lý Chất Thải Nguy Hại số 155/1999/QĐ9-TTg trong đó tại Điều 3, Mục 2 CTNH được định nghĩa như sau:

Chất thải nguy hại là chất thải có chứa các chất hoặc hợp chất có một trong các đặc tính gây nguy hại trực tiếp (dễ cháy, dễ nổ, làm ngộ độc, dễ ăn mòn, dễ lây nhiễm và các đặc tính nguy hại khác), hoặc tương tác chất với chất khác gây nguy hại đến môi trường và sức khỏe con người. Các chất thải nguy hại được liệt kê trong danh mục (phụ lục 1 của quy chế ). Danh mục do cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường cấp Trung ương quy định.

Đến khi Luật Bảo vệ môi trường 2014 được thông qua ngày 23 tháng 6 năm 2014, khái niệm CTNH đã được quy định cụ thể hơn rất nhiều, tại Điều 3 Mục 3:

Chất thải nguy hại là chất thải chứa yếu tố độc hại, phóng xạ, lây nhiễm, dễ cháy, dễ nổ, gây ăn mòn, gây ngộ độc hoặc có đặc tính nguy hại khác.

Qua các định nghĩa được nêu ở trên cho thấy hầu hết các định nghĩa đều đề cập đến đặc tính (cháy-nổ, ăn mòn, hoạt tính và độc tính) của chất thải nguy hại. Có định nghĩa đề cập đến trạng thái của chất thải (rắn, lỏng, bán rắn, khí), gây tác hại do bản thân chúng hay khi tương tác với các chất khác có định nghĩa không đề cập. Nhìn chung nội dung của định nghĩa sẽ phụ thuộc rất nhiều vào tình trạng phát triển khoa học – xã hội của mỗi nước. Trong các định nghĩa nêu trên có thể thấy rằng định nghĩa về chất thải nguy hại của Mỹ là rõ ràng nhất và có nội dung rộng nhất. Việc này sẽ giúp cho công tác quản lý chất thải nguy hại được dễ dàng hơn.

Á Châu hy vọng những thông tin trên bổ ích cho quý vị và đừng quên gửi các câu hỏi về cho chúng tôi qua info@moitruongachau.com để được giải đáp các thắc mắc!

Trân trọng!

—Môi trường Á Châu—